Sekoly Sabata - Sabbath School | Fanantenana ho Anao

Mitombo amin'ny fifandraisana amin'Andriamanitra

FAMPIDIRANA

Na lehibe tao amin'ny fiangonana Advantista Mitandrina ny Andro Fahafito ianao na zazavao amin'ny finoana, na efa namaky Taridalana fianarana Baiboly ho an'ny lehibe maro na vitsy, ary farany, na manao ahoana na ahoana toe-panahinao ankehitriny, ny lohahevitra mikasika ny fomba hitomboana amin'ny fifandraisana tsara amin Andriamanitra dia zava-dehibe tokoa.

Misy fiantraikany amin'ny lafiny hafa rehetra io lohahevitra io. Mety ho voaloto na manjavozavo ny endrik Andriamanitra ao an-tsainao, raha izany no izy, mivavaha mba hanananao fahitana mazava kokoa eo am-pianarana. Mety hanontany tena ianao hoe: ahoana no hanavaozana ny fiainako ara-panahy (vavaka sy fianarana Baiboly)? Na mety dinihinao ireo lafiny hafa izay misy akony amin'ny fifandraisanao amin Andriamanitra, toy ny avonavona sy ny fanetren-tena, ny finoana sy ny fahalalana, ny ota sy ny lalan'Andriamanitra, ny fibebahana sy ny famelan-keloka, ny fomba handresena ireo sakana sy tsy fahombiazana, ary ny fomba hampaherezana ny hafa eo amin'ny diany miaraka amin'Andriamanitra.

Ny fifandraisanao amin'Andriamanitra no fifandraisana tokana manan-danja indrindra eo amin'ny fiainanao. Aza mangataka andro amin'ny fanorenana izany. amin'ny fanolokoloana izany, ary amin'ny fanamafisana izany araka izay azo atao. Ankehitriny fa tsy amin'ny fotoana hafa any aoriana no fotoana tokony hanorenanao io fifandraisana io, izay hisy akony amin'ny zavatra hafa rehetra ny fiainam-panambadianao (raha manam-bady), ny fanabeazana ny zanakao (raha misy), ny fisakaizanao, ny fanapahan-kevitrao momba ny vola, ny fialambolinao, пу fanirianao... ary mazava loatra, ny hoavinao mandrakizay.

Satria hita manerana ny Baiboly ity lohahevitra ity- dia ny fanirian Andriamanitra hanana fifandraisana amin'ny olombelona dia fomba fijery, tantara, ary andalan-tsoratra maro samihafa ao amin'ny Baiboly no azo isafidianana hampianarana io lohahevitra lehibe io. Vitsy amin'ireo ihany no azontsika jerena noho ny endriky ny Taridalana fianarana Baiboly ho an'ny lehibe.

Na manao ahoana na manao ahoana fifandraisanao amin Andriamanitra ankehitriny, dia nosoratana ho anao manokana ity lesona ity. Ny faniriana dia mba hifoha indray ny fitiavanao sy ny fanoloran-tenanao ho an'i Jesosy Kristy amin'ny alalan'ireto lesona fohy telo ambin'ny folo sy voafantina ireto, eo am-pitadiavanao Azy indray amin'ity telovolana ity. Satria momba ny fifandraisana ny lohahevitra, dia somary miavaka amin'ireo teo aloha ny nanoratana ity Taridalana fianarana Baiboly ho an'ny lehibe ity. Miompana kokoa amin'ny tena manokana izany, satria mikasika an'Andriamanitra Izay Persona, te hahafantatra anao manokana.

Hoy i Ellen G. White: «Fahagagana lehibe ny fiainana mifanaraka amin'i Kristy.>>> IFM, t. 434. Mampiasa sary an'ohatra momba ny hazakazaka ny Baiboly mba hamaritana ny diantsika miaraka amin'Andriamanitra. Satro-boninahitra tsy mety lo (1 Kôr. 9:24,25) sy fiainana mandrakizay miaraka amin'Andriamanitra no lokantsika. Hazakazaka lavitra ezaka ny diantsika ara-panahy, fa tsy hazakazaka fohy hifaninanana izay ho haingam-pandeha indrindra. Mety mijanona tsy mihazakazaka isika na potraka mihitsy aza indraindray. Ary amin'izany, miarina fotsiny isika dia manohy mandroso indray. Tsy maintsy tohizantsika ny hazakazaka, na eo aza ny fitsapana sy ny zava-tsarotra tsy azo ihodivirana (Heb. 12.4-11). Ary tsy mihazakazaka irery isika; misy mpihazakazaka hafa izay tia an'i Jesosy sy ny Teniny miara-mihazakazaka amintsika.

Ny tena manan-danja indrindra, nampanantena i Jesosy fa hanome antsika Mpanampy sy Mpampahery. "Ary Izaho hangataka amin'ny Ray, ary Izy hanome anareo Mpananatra hafa (Mpanampy, Mpampahery, Solovava) mba ho eo aminareo mandrakizay, dia ny Fanahin'ny fahamarinana, Izay tsy azon'izao tontolo izao horaisina, satria tsy hitany na fantany; fa hianareo no mahafantatra Azy, satria mitoetra eo aminareo Izy, ary ho ao anatinareo." - Jao. 14:16,17.

Tsy irery isika eo amin'ny hazakazaky ny fiainana-tsy vitan'ny miaraka amintsika fotsiny ny Mpananatra fa mitoetra ao anatintsika mba hampahery sy hanohana antsika eo am-pihazakazahana sy eo am-pibanjinantsika an'i "Jesosy, Tompon'ny finoantsika sy Mpanefa azy." - Heb. 12:2.

Mivavaka aho eo am-panoratana, mba hiasa ao amintsika tsirairay sy ao amin'ny fiangonana maneran-tany ny Fanahy Masina, mba hitarika antsika hanakaiky kokoa an Andriamanitra mihoatra noho ny teo aloha. Azo antoka mantsy fa tsy misy zava-dehibe ho antsika mihoatra noho ny fananana fifandraisana matanjaka amin Andriamanitra.

Koa, andeha isika hiara-mandinika, hianatra, ho tia, ary hitoetra ao Aminy.

Nina Atcheson dia tonian-dahatsoratra sy mpitantana ny fandaharam-pampianarana Sekoly Sabata "Velona ao amin'i Jesosy" ao amin'ny Foibe maneran-tany. Ny fiainany dia natokany hampaherezana sy hanofanana ny hafa mba hahafantatra lalina sy manokana an'Andriamanitra amin'ny alalan'ny Teniny. Manambady an'i Matt i Atcheson, ary manan-janaka telo tanora izy ireo.

FANAFOHEZAN-TENY AMPIASAINA MANDRITRA NY FIANARANA

and. andininy

b. boky

DHK Ny Dia Ho eo amin'i Kristy/Steps to Christ, EGW

ed. edisiona

EGW Ellen G. White

Ev Evangelism, EGW

EW Early Writings, EGW

FA Finoana sy Asa/Faith and Works, EGW

FLB The Faith I Live By, EGW

FK Ny Fanabeazana Kristianina/Education, EGW

HF Henoinareo ny Fanoharana/Christ's Object lesson, EGW

HM Hery Mifanandrina/The Great Controversy, EGW

IFM Ilay Fitiavana Mandresy/The Desire of Ages, EGW

MM Mpaminany sy Mpanjaka/Prophets and Kings, EGW

Ms Manuscript, EGW

пр nasim-panovana

PM Patriarka sy Mpaminany/Patriarch and Prophets, EGW

SlM Selected Message, EGW

TFC Testimonies for the Church, EGW

TMF Tanamasoandron'ny Fahasalamana/The Ministry of Healing, EGW

t. Takila

tt. Takila roa farafahakeliny

TIK Talohan'i Kristy

TT Testamenta Taloha

TV Testamenta Vaovao

VM Vavolombelona Mahery/The Acts of the Apostles, EGW

Natontan'ny Trano Pirinty Advantista Soamanandrariny
BP 1134 Antananarivo 101
Lalam-pirenena mankany Toamasina (RN2), PK6
Tel. 037 23 107 18-037 37 107 25-034 86 606 99
e.mail impriad@mea.adventist.mg

Voatolotra ara-dalána: DL: 839-D/01.26

Ny natonta: 14 800 isa

Lesona 5: FOMBA FANDINIHANA NY BAIBOLY

FOMBA FANDALINANA NY BAIBOLY

Hodinihana manditra ny herinandro

Jaona 15:1–8, Marka 1:35, 1 Tant. 16:11, Sal. 119:105, Isaia 50:4, Isaia 55:1–13.

Tsianjery:

“Dia ho tahaka izany ny teniko izay aloaky ny vavako: Tsy hiverina amiko foana izy, Raha tsy efa mahatanteraka izay sitrako Ary ambinina amin’izay ampandehanako azy.” (Isaia 55:11).

Tsarovy kely ange ny fotoana nandraisanao ny Baibolynao voalohany e! Angamba mbola zaza ianao tamin’izay, ka havana kristiana no nanome azy. Na angamba ianao efa lehibe vao nividy izany ho an’ny tenanao. Na hafiriana na hafiriana no efa nanananao ny Baibolynao (ary mety ho maromaro mihitsy aza ny dika anananao), hevero ange ny lanja omenao an’ity Boky ity e. Anisan’ny fanananao sarobidy sy tianao indrindra ve izy io, sa heverinao ho zavatra tsotra fotsiny ny fananana ny Teny velon’Andriamanitra eo am-pelatananao? Sahirana ve ianao amin'ny famakiana azy io tsy tapaka? Efa nanontany tena ve ianao hoe: Aiza no tokony hanombohako? Ahoana no fomba famakiako ity Boky ity mba hanakaikezako bebe kokoa an’Andriamanitra?

Hoy i Martin Luther:

“Efa an-taonany maro izao no namakiako ny Baiboly manontolo indroa isan-taona. Raha toy ny hazo lehibe sy mahery ny Baiboly, ary ny teniny rehetra no rantsany madinika, dia ho nitepitepy tamin’ireo rantsany rehetra ireo aho, mba haniry hahalala ny zavatra ao aminy sy izay azony omena.”

Na manana fotoana fandalinana Baiboly isan-andro miroborobo ianao, na mipetraka fotsiny eo amin’ny fitoeram-boky ny Baibolynao ka mahalana vao sokafana, ny marina dia afaka mampitombo ny fotoana fandalinana ny Baiboly miaraka amin'Andriamanitra isika rehetra. Amin’ity herinandro ity, dia hijery fomba azo ampiharina vitsivitsy isika mba handalinana tsara kokoa ny Tenin’Andriamanitra.

FOTOANA

Efa mba nanitsy ny fanairana (alarm) amin'ny famantaranandronao ho aloha kokoa noho ny mahazatra ve ianao mba hifoha sy hamaky ny Baibolynao? Efa sahirana mafy ve ianao namoaka ny tenanao teo am-pandriana, avy eo nijery ny famantaranandro ka niteny hoe: “Manana 15 minitra sisa aho alohan’ny hanombohan’ny andro. Tokony ho haingana aho!”? Efa nanao vavaka fohy fotsiny ve ianao na nitsidika toko iray maimaika, ka nahatsiaro ho afa-tsiny fotsiny ny fieritreretanao saingy tsy afa-po ny fonao tamin’ny vokatra azo, talohan’ny nidiranao tamin’ny rotoroton’ny andro?

“Kely ihany ny tombontsoa azo avy amin’ny famakiana maimaika ny Soratra Masina. Ny olona iray dia mety hamaky ny Baiboly manontolo nefa tsy mahita ny hatsarany na tsy mahatratra ny heviny lalina sy miafina.” — Ellen G. White, Steps to Christ, p. 90.

Na dia misy tokoa aza ny fitahiana azo avy amin’ny famakiana ny Baiboly amin’ny fomba haingana (toy ny misotro rano amin’ny fantsona famonoana afo — betsaka sy mafy) — dia mety ho voavaky haingana tokoa ny Baiboly nefa maro ny zavatra tsy voamarika. Nomen’Andriamanitra antsika ny Teniny sarobidy sy ara-tsindrimandry mba hahafantarantsika bebe kokoa momba Azy (ary ao anatin’izany koa, ny hahafantarantsika bebe kokoa ny momba ny tenantsika). Rehefa maka fotoana isika hijerena ny toetra kanton’Andriamanitra izay tsy hay lazaina, sy ny fomba nifandraisany tamin’ny olombelona nandritra ny tantara, dia tsy afaka ny tsy ho tia Azy bebe kokoa isika. Eo am-pelatanantsika ny firaketan’ny fifandraisany — saingy tsy maintsy mitady fotoana isika, ary manokana fotoana, mba hahafantarana an’Andriamanitra amin’ny alalan’ny famakiana ny Teniny (Asa 17:11). Diniho ireto soso-kevitra manaraka ireto:

Mangataha amin’Andriamanitra mba hametraka faniriana Azy ao am-ponao. Alao ho anao ny fampanantenana ao amin’ny Jeremia 29:13 sy Salamo 37:4. Asao Izy mba hamoha anao aloha kokoa noho ny mahazatra, na hanome anao fotoana malalaka ao anatin’ny andronao hanaovana izany.
Atolory an’Andriamanitra ny fotoanao. Eny, be atao ianao, ary misy zavatra maika maro tokony hatao. Saingy tsy misy vidiny ny fotoana iarahana amin’Andriamanitra. Mandehana any amin’ny toerana mangina mitokana ka vakio ny Salamo 46:10. Vakio ireo teny na hirao ho an’Andriamanitra ny hira hoe "Atolotro ny foko" (I Surrender All). Hevero ireo lafin-piainanao izay mety mbola tsy naseho tamin’Andriamanitra ary atolory Azy izany.
Manokàna fotoana hiarahana amin’Andriamanitra na dia tsy te hanao izany aza ianao. Tahaka ny ilana safidy apetraka mazava sy drafi-panatanterahana mba ho salama (manao fanatanjahantena, mihinana sakafo tsara), dia mila safidy mazava koa ny fananana fifandraisana akaiky amin’Andriamanitra. Tsarovy fa ny fahazarana vaovao dia mety mila 21 andro farafahakeliny vao miorina, ary tsy afaka mandresy mihitsy isika raha tsy misy ny fanampian’ny Fanahy Masina.

Vakio indray ny Jaona 15:1–8. Inona no lazain’i Jesosy amintsika momba ny fitoerana ao Aminy, ary nahoana no tena zava-dehibe amin’ny finoantsika izany?

NY TOERANA

I Jesosy no ohatra tonga lafatra ho antsika amin’ny zavatra rehetra, ary tsy misy ankoatra an'izany raha ny amin’ny fifandraisana manokana amin’Andriamanitra no resahina. Inona no lazain’ny Marka 1:35 amintsika momba ny fotoana nandanian’i Jesosy niaraka tamin’ny Rainy?

Na dia andininy iray monja aza ny Marka 1:35, dia betsaka ny zavatra azontsika ianarana avy amin’ny ohatra nomen’i Jesosy eto. Talohan’ny niposahan’ny masoandro dia niala Izy nankany amin’ny toerana mitokana sy mangina mba hahafahany miaraka amin’ny Rainy. Alao sary an-tsaina ange izany toe-javatra izany —Jesosy, mipetraka eo amoron’ny ranomasin’i Galilia na eny amin’ny tehezan-tendrombohitra iray, mivavaka sy miresaka amin’ny Rainy alohan’ny hifohazan’izao tontolo izao manodidina Azy. Na dia ny fanoloran-tenan’i Jesosy tamin’ny vavaka aza no voalaza eto, dia hitantsika mazava fa laharam-pahamehana ho Azy izany. Tsy misy fisalasalana fa io fotoana io no nanome Azy hery hiatrehana ny zavatra rehetra nolalovany. Raha i Jesosy aza nila izany mba hanombohana ny andro tsirairay, mainka fa isika?

Milaza amintsika Andriamanitra hoe: “ ‘Tadiavo ny tavako,’ ” ary manantena Izy fa ny valintenintsika dia hoe: “ ‘Eny, ny tavanao no tadiaviko, Jehovah ô;’ ” (Sal. 27:8).

Inona no lazain’ny 1 Tantara 16:11 momba ny fomba tokony hitadiavantsika ny tavany?

Manana toerana azonao aleha isa-maraina ve ianao mba hiarahana amin’Andriamanitra? Angamba afaka mitady seza eo akaikin’ny varavarankely ianao, na toerana mangina any ivelany, na eo amin’ny latabatry ny lakozia aza, izay ahafahanao mipetraka isan-andro eo an-tongotr’i Jesosy mba hianatra avy amin’ny Tenin’Andriamanitra. Ny mipetraka eo an-tongotr’i Jesosy no toerana tsara indrindra misy (Lioka 10:39–42). Amin'ny fametrahana fahazarana isan-andro mandeha amin'ny toerana iray manokana mba hiarahana amin'Andriamanitra, dia ho mora kokoa aminao ny hiverina any isan-andro.

Aza ketraka raha sanatria misy andro iray tsy nahatongavanao any, satria misy foana ny zavatra tsy ampoizina mety hitranga ka tsy hahafahanao manokana fotoana ho an’Andriamanitra. Saingy miezaha mba tsy hamela fotoana lava loatra handalo nefa tsy niaraka tamin’Andriamanitra. Tadidio fa ny fananana fifandraisana maharitra amin’Andriamanitra dia fanapahan-kevitra isan-andro, ary afaka manomboka indray ianao, androany, raha safidinao izany.

Nandritra ny herinandro lasa, firy ny fotoana natokanao tamin’ny vavaka sy ny famakiana Baiboly? Inona no lazain’ny valinteninao momba ny fanovana mety tsy maintsy hataonao amin’ny laharam-pahamehanao?

Fandalinana Lalina ny Baiboly

Na dia tsy voatery ho manam-pahaizana manokana aza ianao vao afaka mandalina ny Baiboly, ahoana no fomba handalinana azy io amin’ny fomba matotra sy lalina?

Mivavaha: Tsy vita ny hanantitrantitra loatra ny maha zava-dehibe ny vavaka ho fanombohana sy famaranana (ary ho toy ny tondro-pejy mandritra) ny fotoana fandalinanao ny Baiboly. Milaza amintsika i Ellen G. White fa rehefa tonga hamaky ny Baiboly isika, dia tsy irery. Amin’ny fanasana ny Fanahy Masina ho mpitari-dalana antsika, dia mandà ny fanelingelenana hafa rehetra isika, ary mandositra ny fahavalo. “Tsy tokony hianarana mihitsy ny Baiboly raha tsy misy vavaka. Ny Fanahy Masina irery ihany no afaka mampahatsapa antsika ny maha zava-dehibe ireo zavatra mora azo, na manakana antsika tsy hanolana ireo fahamarinana sarotra takarina.” — The Great Controversy, pp. 599, 600.
Vakio ary Soraty: Azo lazaina fa ny fahasamihafana lehibe eo amin’ny famakiana fotsiny ny Baiboly sy ny fandalinana azy dia miankina amin’ny fihetsika iray lehibe: ny fanoratana. Ny fanoratana dia manampy antsika hampitony ny eritreritsika, hisaintsaina ny Tenin’Andriamanitra, ary handinika izany amin’ny hafainganam-pandeha ahafahan’ny fandinihana, ny fandikana, ny fampiharana ary ny fanoloran-tena hiseho. Manampy ireo hevitra niparitaka tany am-piandohana koa izany mba hiorina—avy ao an-doha, mankany amin’ny penina, ary avy eo ao am-pontsika ho an’izany andro izany. Mora tadidintsika kokoa koa ny zavatra nosoratantsika (Sal. 119:15, 16). Raha tsy afaka manoratra ny eritreritrao ianao, dia andramo ny mamaky ny Baiboly amin’ny feo avo (na mihaino azy), ary arahina ny fanehoana ny eritreritrao ho toy ny vavaka amin’Andriamanitra.
Zarao: Lazao amin'ny olona iray izay nianaranao. Izany dia hanamafy ny hevitra ao an-tsainao ary hampahery ny hafa koa.

Mifidiana boky fohy ao amin’ny Baiboly mba hanombohana (toy ny Jona, Marka, Filipiana, na 1 Jaona), ary mandehana miandalana amin’izany. Ity misy fomba tsotra azonao ampiharina amin’ny andininy iray (fomba fandalinana andininy isan’andininy), na andalan-tsoratra iray, na toko iray manontolo:

Mivavaha mba hitarihan’ny Fanahy Masina ny sainao sy hanalefahany ny fonao eo am-pamakiana.
Mifidiana andininy na andalan-tsoratra iray ao amin’ny Baiboly.
Soraty ao anaty diary ny andalan-tsoratra na ny ampahany misongadina aminao eo am-pamakiana.
Vakio am-bavaka indray ilay andalan-tsoratra ary tsipiho ireo hevitra fototra.
Soraty izay lazain’ireo hevitra voatsipika ireo aminao.
Ialao vavaka ireo hevitra ireo sy ny fomba ampiantefany izany amin’ny fifandraisanao amin’Andriamanitra.
Hevero hoe iza no azonao izarana izany anio.

“Isaky ny mitombo amin’ny fahasoavana ny vahoakan’Andriamanitra, dia hahazo fahatakarana mazava kokoa ny Teniny foana izy ireo. Hahita hazavana sy hatsarana vaovao ao anatin’ireo fahamarinany masina izy ireo. Efa hita izany teo amin’ny tantaran’ny fiangonana tamin’ny vanim-potoana rehetra, ary hitohy toy izany hatramin’ny farany.” — Ellen G. White, Counsels to Writers and Editors, pp. 38, 39.

Amin’ny fomba ahoana no nahitanao fa marina taminao ilay hafatra ao amin’ny teny nindramina etsy ambony? Jereo koa ny Salamo 119:105.

FITAHIANA ROA SOSONA

Misy fomba maro azontsika andalinana ny Baibolintsika, toy ny fandalinana andininy isan’andininy (izay efa voalaza tetsy aloha), ny fandalinana isan-toko, ny fandalinana lohahevitra, ny fandalinana teny iray, na ny fandalinana boky iray manontolo. Afaka mandalina mampiasa ny concordance (fanondroana teny) sy ny rakibolana Baiboly isika, ary afaka mamaky ny Baiboly miaraka amin'ireo andian-boky Conflict of the Ages (Ny Fifandirana lehibe) mba hahazoana fahalalana fanampiny. Afaka mandeha mitsangantsangana any ivelany eny amin'ny natiora koa isika sady mihaino ny famakiana ny Baiboly, na mihaona amin’ny namana na vondrona kely mba hianatra miaraka.

Tahaka ny itandremantsika ny fifankatiavana amin’ny namana amin’ny alalan’ny fahasamihafan’ny zavatra atao sy ny traikefa vaovao, dia tokony hataontsika mavitrika sy mamelombelona foana koa ny fotoana ifanomezana isan-andro amin’Andriamanitra amin’ny alalan’ny fampiasana fomba fandalinana samihafa. Misy zavatra vaovao azo ianarana foana ao!

Ny zavatra iray hanampy amin'ny fitazonana ny fotoana fandalinanao Baiboly ho mavitrika dia ny fizarana amin’ny hafa izay zavatra hitanao. Rehefa manazava izay nianarantsika isika, dia manamafy ny eritreritsika ilay dingana famintinana sy fandrindrana ny hevitra. Manampy antsika hitazona ny fahalalana izany. Ny fitahiana indroa mitanga dia izao: rehefa mizara sy miresaka amin’ny hafa isika, dia matetika no manaitra sy mampahery anareo roa tonta izany resaka ara-panahy izany. Matetika rehefa mizara na mampianatra ny hafa isika, dia eo no mitranga ny fianarana lalina indrindra ao an-tsaintsika manokana.

Ho hitanao koa fa izay ianaranao isan-andro dia tsy hafatra ho anao manokana ihany, fa hafatra ho an’ny hafa koa.

Vakio ny Isaia 50:4. Inona no lazain’ity andininy ity amintsika momba ny fananana fifandraisana amin’Andriamanitra sy ny fomba mety hisy fiantraikany amin’ny fifandraisantsika amin’ny hafa?

MAMY LOATRA IZANY!

Eritrereto ange ny tsindrin-tsakafo tianao indrindra e. Moa ve izany tsara ho an'ny fahasalamanao? Angamba ianao mampiasa tantely ho mamy, na mety mampiasa ny tantely "Manuka" mihitsy aza noho ny voka-tsoa ara-pahasalamana lazaina fa ananany. Raha efa nanandrana tantely avy amin'ny toho-tantely ianao, dia fantatrao tsara ny hamem-pampana sy ny halemem-panahy tsapan'ny lela rehefa miempo eo izany.

Ao amin'ny Salamo 119:103, 104, ny mpanao salamo dia mamariparitra ny Baiboly ho toy ny toho-tantely—sary an-teny maneho ny fahafinaretana: “Hany hamem-panan’ny teninao amin’ny lanilaniko! Mihoatra noho ny tantely amin’ny vavako aza! Ny didinao no ahazoako fahalalana” (Sal. 119:103, 104).

Inona no dikan’ny hoe “ny didinao no ahazoako fahalalana” (Sal. 119:104)? Nahoana io hevitra io no zava-dehibe amin’ny fahatakarana ny vokatry ny fandalinana ny Baiboly ho antsika?

Eny tokoa, mamy ho an’ny fanahintsika ny tenin’Andriamanitra ary tsy mitovy amin’izay zavatra hafa rehetra atolotr’izao tontolo izao. Tsy toy ny tsindrin-tsakafo maro, ny hamem-panan’ny Tenin’Andriamanitra dia manasitrana ny fanahintsika sy manova ny toetrantsika. Raha mahatsiaro ho lavitra an’Andriamanitra ianao, dia afaka mandohalika, manokatra ny Teniny, ary misotro amin’ny rano velona izay hany mahavita manome fahafaham-po.

Ao amin’ny Isaia 55:1–13, ny mpaminany dia manitatra ilay hafatra voalaza etsy ambony. Manokàna fotoana hamakiana ity toko ity izao, ary valio ireto fanontaniana ireto:

Inona no omen’ny Tompo an’ireo izay manatona Azy, mba “hihinana” avy amin’ny Teniny?
Inona no fanasany ho anao eto?
Inona no fanamby (challenge) omeny?
Inona no fampanantenany?

Ny Tenin’Andriamanitra velona sy mahery dia manindrona mivantana ny fontsika, ny saintsika, ary ny fanahintsika eo am-pihaidiana antsika hitombo ao amin’i Kristy. Saingy tsy afaka manao izany ho antsika izy raha tsy mifanaraka amin’ny fotoana sy ny ezaka (eny, mila ezaka izany!) lany handalinana ny Teny miaraka amin’ny toe-tsaina feno fanekena, fanetren-tena, ary fahavononana hanaraka izay ampianariny.

Inona avy ireo fomba azo tsapain-tanana azonao “itadiavana an’i Jehovah dieny mbola hita Izy” (Isaia 55:6)?

Fianarana fanampiny:

Ny tanjon'ny fandalinana ny Baiboly dia ny hahafantatra an'Andriamanitra sy ny hitombo ao anatin'ny fifandraisanao Aminy, satria izany no fiainana mandrakizay—dia ny ho miaraka mandrakizay amin'ilay Andriamanitra izay tiantsika (Jaona 5:39, Jaona 17:3).

Anisan’ny fototry ny fifandraisana rehetra ny fifampiresahana sy ny fiarahana mavitrika. Hitantsika ao amin’ny Apokalipsy 3:20 fa mitady izany fifandraisana izany amintsika i Jesosy, nefa tsy maintsy tsapantsika fa amin’ny maha zavaboary noforonina antsika, dia afaka mianatra bebe kokoa momba ny Mpamorona antsika foana isika. Tahaka ny mpitrandraka mitady vatosoa sarobidy, dia tokony hikaroka tsy tapaka ao anatin’ny Baiboly isika. Misy zava-baovao azo tsoahina foana ao, na inona na inona isan’ny namakiantsika tantara na andalan-tsoratra sasany ao amin’ny Baiboly.

“Na inona na inona mety ho fandrosoan’ny sain’ny olombelona, dia aoka izy tsy hieritreritra na dia indray mipi-maso aza fa tsy ilaina intsony ny fikarohana lalina sy mitohy ao amin’ny Soratra Masina mba hahazoana hazavana bebe kokoa. Amin’ny maha-vahoaka antsika, dia voantso isika tsirairay ho mpianatra ny faminaniana.” — Ellen G. White, Counsels to Writers and Editors, p. 41.

Tsy tokony hiezaka hampifanaraka ny Baiboly amin’ny hevitra na eritreritry ny olombelona koa isika.

“Ahoana no fomba hikarohantsika ao amin’ny Soratra Masina? Moa ve isika hanantoka ny tsatok’ireo fotopampianarantsika tsirairay, avy eo hiezaka hampifanaraka ny Soratra Masina rehetra amin’ireo hevitra efa raikitra ao amintsika? Sa hitondra ny hevitra sy ny fomba fijerintsika any amin’ny Soratra Masina, ka handrefy ny fihevitra rehetra avy amin’ny lafiny rehetra amin’ny alalan’ny Soratra Masin’ny fahamarinana? Maro ireo mamaky sy mampianatra ny Baiboly no tsy mahatakatra ny fahamarinana sarobidy ampianariny na halalininy. . . . Maro no manome dika ny tenin’ny Soratra Masina izay mifanaraka amin’ny hevitry ny tenany fotsiny.” — Ellen G. White, Counsels to Writers and Editors, p. 36.

Fanontaniana hifanakalozan-kevitra:

Inona no toe-tsaina entinao matetika rehefa manatona ny Baiboly ianao? Misy zavatra mila ovaina ve? Nahoana no tena zava-dehibe ny toe-tsaina feno fanetren-tena sy fanekena ny Teny?
Misy hevitra efa raikitra ao aminao ve izay mety mila apetraka kely mba hamelana ny Soratra Masina hiteny ho azy? Raha eny, ahoana no ahafahanao manomboka mivavaka momba izany dieny izao?
Amin’ny fomba ahoana no mety hahatonga ny fitadiavana zava-baovao na fomba fijery hafahafa (originality) ho vato misakana amin’ny fifandraisan’ny olona iray amin’Andriamanitra? Izany hoe, ahoana no mety hitarihan’ny faniriana hitady zava-baovao sy miavaka loatra ny olona iray ho any amin’ny lalana diso, indrindra raha manao izany ho an’ny tombontsoan’ny tenany izy?

Famintinana: Ny fandalinana ny Baiboly isan-olona no ivon’ny fananana fifandraisana mavitrika sy maharitra amin’Andriamanitra. Miteny amin’ny fiainantsika amin’izao taonjato faha-21 izao amin’ny fomba misy dikany ny Tenin’Andriamanitra, tahaka ny nataony tamin’ireo taonjato lasa. Tahaka ny fitazonana ny fisداizana ho velona, dia tokony hitady fomba hitazonana ny fiainantsika ara-panahy ho mavitrika isika eo am-pitoerana ao amin’i Jesosy, sady matoky ny fampanantenany fa ny Teniny dia: “tsy hiverina amiko foana izy, raha tsy efa nahatanteraka izay sitrako ary nambina tamin'izay nampitondrako azy” (Isaia 55:11).

Fizarana I: Topi-maso (Overview)

Tsianjery: Isaia 55:11,

Toko fototra hodinihana : Salamo 119.

Eo afovoan'ny vavaka nataony, dia mampitaha ny Tenin'Andriamanitra amin'ny jiro izay manazava ny tongony ny mpanao salamo (Sal. 119:105). Manomboka amin’ny fitahiana omena ny tsy manan-tsiny izay misafidy ny handeha amin’ny lalàn’ny Tompo sy mitandrina ny teny vavolombelony ny salamo (Sal. 119:1–3). Ary mifarana amin’ny sarin’ny mpandeha an-tongotra koa izany, saingy olona nania ka mivavaka mba hitadiavan’Andriamanitra azy (Sal. 119:176).

Amin’ity lesona ity, isika dia hiezaka hiara-handeha amin’ny mpanao salamo amin’ny fikatsahany fahatakarana lalina kokoa ny Tenin’Andriamanitra. Ity fivahinihana ity dia tohiny fotsiny ny fianarantsika tamin’ny herinandro lasa, izay niresahantsika ny maha zava-dehibe ny fandalinana ny Soratra Masina.

Rehefa mandroso isika, dia hisaintsaina ireo fitsipika tsara indrindra hanatonana ny Soratra Masina. Ny sarin’ny jiro manazava ny lalana maizina amin’ny alina dia milaza ny fandehanana miadana sy amim-pitandremana, izay tsy ahitantsika zavatra mihoatra ny dingana iray izay ataontsika. Ny fandehanana toy izany dia mitaky fotoana, satria fandrosoana isan-dingana izany. Mandritra izany fotoana izany, ny fandehanana toy izany koa dia fitadiavana traikefa (adventure), misy zavatra tsy fantatra: tsy fantatsika marina hoe aiza no hiafarantsika na amin’ny haavo manao ahoana no hitondran’ny diantsika antsika.

Mba hahazoana tombony betsaka indrindra, ny lahatsoratra rehetra dinihina dia tokony hovakina amin’ny fomba tso-po, tsy misy fiheverana mialoha (presuppositions) na fironan-kevitra (biases). Kosa, tsy maintsy mamaky amin’ny saina malalaka isika; ary mba hanohizana ny sarin-teny momba ny fandehanana an-tongotra, dia mila mivoaka amin’ny finoana isika ary mandeha na aiza na aiza mety hitondran’ny Fanahy antsika. Ny famakiana tso-po ny lahatsoratra ao amin’ny Baiboly dia hanampy antsika handre sy handray ny feon’Andriamanitra miteny amintsika avy ao amin’ny Teniny. Amin’izany fomba izany, dia ho hitantsika fa misy dikany, kanto, ara-tsindrimandry, mahaliana ary ara-pitondrantena ny Soratra Masina.

Fizarana II: Fanazavana (Commentary)

Fampidirana. Misy fitsipika enina amin’ny famakiana ny Soratra Masina aroso hodinihintsika eto. Ny voalohany (1–3) dia mahakasika ny fifantohan’ny mpamaky amin’ny lahatsoratra. Ny telo farany (4–6) kosa dia mahakasika ny valintenin’ny mpamaky.

Sokajy 1: Fifantohana amin'ny Lahatsoratra

Ny Lahatsoratra ho Misy Dikany. Mandritra ny Salamo 119, dia azo lazaina fa nisaintsaina ny Tenin’Andriamanitra ny mpanao salamo (Sal. 119:15, 48) in-droa ihany: “mandritra ny andro” (Sal. 119:97) sy mandritra ny alina (Sal. 119:148), izany hoe, misaintsaina ny Soratra Masina mandrakariva izy satria izany no fahafaliany (Sal. 119:44, 47). Ny fitiavana ny Tenin’Andriamanitra no manosika ny mpanao salamo handalina (Sal. 119:97, 113, 127). Eny tokoa, ny teny masin’Andriamanitra dia toy ny taratasy fitiavana vakina sy averina vakina, manentana ny mpanao salamo hikaroka ny eritreriny sy ny fikasany lalina indrindra. Ny mpanao salamo dia mampiasa ny fomba fandalinana antsoina hoe "close reading" (famakiana amin’ny antsipiriany). Ity fomba ity dia ny famakiana ny lahatsoratra amim-pitandremana, teny isan-teny, miaraka amin'ny fiheverana fa ny teny tsirairay, ny firafitry ny fehezanteny, ary ny endrika ara-pitsipika dia samy misy dikany avokoa. Ny famakiana toy izany dia misy dikany sy mahafinaritra foana, araka ny fijoroan'ny mpanao salamo ho vavolombelona (Sal. 119:14, 111).
Ny Lahatsoratra ho Kanto. Alohan’ny hahatongavany ho misy dikany anefa, ny lahatsoratra ao amin’ny Baiboly dia kanto. Ny feony sy ny sary omeny dia matetika no ankasitrahana alohan’ny hahafantaran’ny saina ny dikany feno. Noho izany antony izany, ny asa voalohany an’ny mpamaky dia ny mifantoka akaiky amin’ny fomba filaza poety an’ilay lahatsoratra.
Ireo Singan-javatra ao amin'ny Kanto. Ny Salamo 119 dia salamo milahatra araka ny abidy (acrostic). Ity salamo ity dia misy andalana (stanza) 22, iray ho an’ny litera tsirairay ao amin’ny abidy hebreo. Ny andalana tsirairay dia misy andininy valo, izay mitotaly 176 andininy. Ny tanjon’ity rafitra ity dia ny hampianatra antsika ny fahatanterahan’ny Tenin’Andriamanitra. Ao amin’ny andalana misy ny litera NUN (Sal. 119:105–112), ny andininy tsirairay dia manondro ny lalàn’Andriamanitra amin’ny teny samy hafa: “Ny teninao” (and. 105, 107), “Ny fitsaranao” (and. 108), “Ny lalànao” (and. 109), “Ny didinao” (and. 110), “Ny teny vavolombelonao” (and. 111), ary “Ny lalànao” (and. 112). Izany dia manondro ny lafiny samihafa amin’ny Lalàn’Andriamanitra, ka milaza ny fahatanterahany.
Ny Lahatsoratra ho ara-tsoratrasina (Scriptural). Ny andalana NUN dia arahin’ny andalana MEM (Sal. 119:97–104) ary arahin’ny andalana SAMEK (Sal. 119:113–120). Ny hevitra fototra amin’ny andalana MEM dia ny fitiavana ny lalàna, ilay lalana marina nampianarin’Andriamanitra (Sal. 119:102), mifanohitra amin’ny fankahalana ny lalana diso (Sal. 119:101, 104). Izany fomba fisainana izany ihany no miverina ao amin’ny andalana SAMEK. Izany fomba fanatonana ny lahatsoratra ao amin’ny Baiboly izany no amporisihin’i Ellen G. White rehefa miteny izy hoe: “Ny Baiboly no mpanazava ny tenany. Ny Soratra Masina dia ampitahaina amin’ny Soratra Masina. Tokony hianatra hijery ny Teny ho toy ny fitambarana iray ny mpianatra ary hahita ny fifandraisan’ny ampahany ao aminy.” — Counsels to Parents, Teachers and Students, p. 462.

Sokajy 2: Ny Valintenin'ny Mpamaky

Ny Lahatsoratra ho ara-tsindrimandry. Ny lahatsoratra ao amin’ny Baiboly dia tsy mitovy amin’ny sanganasa literatiora hafa. Izany dia satria ny Soratra Masina dia “avy amin’ny fofonain’Andriamanitra” ary ara-tsindrimandry. Noho izany, dia tsy maintsy mampiasa fomba fijery ara-panahy isika amin’ny fianarantsika (1 Kor. 2:13, 14). Tokony hanatona ny lahatsoratry ny Baiboly amin’ny alalan’ny vavaka sy ny fandinihan-tena tsy tapaka isika. Satria isika tsy mpaminany, dia tsy tokony hanantena fa ny dikan’ny lahatsoratra dia haseho amintsika amin’ny alalan’ny nofy na fahitana. Etsy an-daniny, manoro hevitra isika mba hivavaka hangataha fahatakarana avy amin’Andriamanitra izay nanome tsindrimandry ireto soratra ireto. Avy eo Andriamanitra dia haniraka ny Fanahiny hitarika antsika eo am-pikarohana ny dikany amim-pahazotoana sy amim-pahamendrehana.
Ny Lahatsoratra ho Mahaliana (Engaging). Rehefa mamaky sy mandalina ny lahatsoratra ao amin’ny Baiboly ianao, dia ampiharo amin’ny fiainanao ankehitriny izany. Vakio ny lahatsoratra ao amin’ny Baiboly toy ny hoe miteny aminao manokana sy mivantana izy (izay ataony tokoa).
Ny Lahatsoratra ho ara-pitondrantena (Moral). Ny teny ara-tsindrimandry avy amin’Andriamanitra dia misy zavatra mety "hipoaka". Izany hoe, ny Soratra Masina dia misy fampianarana mety handrisika ny fanoherana ao am-pon’ny olombelona, satria mitaky ny fahafoizana ny sampintsika na ireo fahadisoana efa nankamamintsika ela. Noho izany, dia tsy maintsy mitandrina isika amin'ireo fahamarinana ireo amin'ny fitondran-tena, ny fahendrena ary ny fitiavana eo amin’ny fifandraisantsika amin’ny hafa. Mampalahelo ny miteny izany, fa ny Tenin’ny Baiboly dia matetika nampiasain’ny olona hampijaliana sy handratrana fa tsy hanavotana sy hanandratana. Maro ny heloka bevava natao tamin’ny anaran’ny Baiboly. Noho izany, ny fanetren-tena sy ny fo mora ampianarina dia ilaina rehefa mamaky ny Soratra Masina, fandrao hovantsika ho teny fahafatesana ny teny masin’ny fiainana.

Fizarana III: Fampiharana amin'ny Fiainana

Torohevitra ho an’ny Mpampianatra: Ireto hetsika manaraka ireto dia natao hanorenana ny fahaiza-mandalanin’ny mpianatra ny Baiboly sy hampitomboana ny fifaliany amin’ny famakiana azy. Ny hetsika 3–5 dia azo atao any ivelan’ny kilasy.

Hetsika 1 (ao an-dakilasy): Mifidiana andalana (stanza) iray ao amin’ny Salamo 119: Ampiharo ny fitsipika enina amin’ny “fomba fandalinana ny Baiboly” amin’ilay andalana nofidinao.
Hetsika 2 (ao an-dakilasy): Ny fanamby amin’ny fandalinana ny Baiboly: Mifanakaloza hevitra amin’ny kilasy momba ny maha zava-dehibe, ny fifandraisany amin'ny fiainana, ary ny fahasarotan’ny fandalinana ny Baiboly.
Hetsika 3: Fampifanarahana: Anontanio ny mpianatra hoe ahoana no hampifanarahany ny fitsipiky ny fandalinana ny Baiboly amin’ny olona hafa ankoatra ny ao an-dakilasy (ohatra: olona manam-pahaizana, olona tsy mino an’Andriamanitra, silamo, jiosy, mahantra, na mpanan-karena).
Hetsika 4: Tantara: Amporisiho ny mpianatra hitady tantara ivelan’ny Baiboly (tantaram-piainana, traikefa manokana) izay manampy amin’ny fanazavana ny lesona.
Hetsika 5 (Ho an'ny Mpampianatra ihany): Fitaovana teknika: Karohy ireo fitaovana fanampiny sy fanampiana amin’ny fandalinana ny Baiboly (boky, horonan-tsary).